Yakutistan’da En Soğuk Kaç Derece? Bunu Bilen Var Mı?

İzmir’deyim, yazın sıcağından bunalırken, Yakutistan’da en soğuk kaç derece olabilir diye düşünürken buldum kendimi. Aslında, soruyu sorarken biraz da şüpheliyim. Yani, gerçekten de soğuk bir yer mi orası, yoksa sadece adı mı öyle? Neyse, soruyu ilk defa sorarken kendimi biraz garip hissettim ama sonra düşündüm ki, “Bunu yazacak birine ihtiyacım var” ve işte buradayım, sizinle. İzmir’in sıcaklığından yakıcı derecelerini savururken, bir taraftan da Yakutistan’ın soğuklarına kafa yoruyorum. Evet, gerçekten içimden diyorum ki, “Yakutistan’daki soğuk, İzmir’in yazı gibi mi olur?”

Soğukta Neler Olur?

Şimdi, İzmir’de yaşayan biri için soğuk, biraz dramatik bir kavram. Hani “soğuk” derken, çoğunlukla 10 dereceyi falan kastederiz. Ama Yakutistan? Yakutistan’daki soğuk öyle bildiğimiz soğuk değil. Yani, bir yerin soğuk olmasının “normal” bir derecesi var mı? Bunu öğrenmek de biraz vakit aldı. Gerçekten de bu kadar ekstrem bir soğuk, insanın psikolojisini etkiler mi, diye düşündüm. Yani, İstanbul’a gitsem, 1 derece soğukta ceketimle sokağa çıkamıyorum. Ama Yakutistan’da bir bakıyorsun, -50 dereceye ulaşabiliyor.

Bir sabah, İzmir’deyken, kahvaltı yapıyordum. Hava soğuk ama hiç değilse dışarıda tipik bir kış havası vardı. Dedim ki: “Acaba Yakutistan’da gerçekten nasıl yaşıyorlar?” Ve bir yandan Instagram’dan “Yakutistan’da en soğuk kaç derece?” diye aratmaya başladım. Ne göreceğimi bile beklemiyorum. Gerçekten bu kadar soğuk bir yer var mı? -50’yi geçiyor muyuz? Eğer geçiyorsak, bu insanlar nasıl yaşıyor, Allah aşkına? Mısır çarşısı’nda ceket giymek bu kadar zor, burada insanlar -60’ta yavaşça yürüyebiliyor mu?

Bir İç Sesim: “Yakutistan’dakiler, bir taraftan “Vay be” deyip şaşkın şaşkın bakıyordur.”

Evet, öyle işte. İzmir’de sıcaktan bunalırken, Yakutistan’dakiler -60 dereceye dayanan soğuklarla mücadele ediyor. Peki, ne oluyor o zaman? Çıkıp dolaşıyorlar mı? Yoksa, çarşıda bir tur atmak mı, İzmirliler’in yüzüne vurduğu bir “soğuk” mu? İşin asıl komik kısmı bu, çünkü bu kadar soğukta bile hayat devam ediyor, çünkü başka bir seçeneğin yok. Ne de olsa, o kadar alışmışsın ki, -50’de bile akşam yürüyüşüne çıkıyorsun. Bunu duyunca, “Bir dakika” dedim. Ben ne yapıyordum? Dün gece parka gittiğimde -4 dereceyi bile “soğuk” kabul etmiştim. O zaman Yakutistan’dakiler nasıl oluyor?

Soğuk ve Karakter Yapısı: Yakutistan’daki İnsanlar

Bir düşünün, -50 derece soğuk bir yerde yaşamaya alışmışsanız, o kadar soğuğa karşı nasıl bir karakter gelişir? İnanın bana, bir Yakut’un karakteri, sıcak iklimde yaşayan biriyle pek bir fark göstermez. Sadece o kadar soğuğa alışmışlar ki, küçük bir sokağa çıkıp, şehre gitmek onlar için adeta yaz günü gibi. Bir gün İzmir’de, yanlışlıkla sırtımı yere koyduğumda, “Çok üşüdüm!” demiştim. O sırada tam arkamdan gelen bir ses vardı. İçimden bir ses: “Eee, Yakutistan’da ne yapıyorsunuz, orada tam -50’de…”

Ben: “Ay evet, çok zor olmalı… Neyse, yakından görmek gerek.”

Tabii ki, Yakutistan’daki bu soğuk bir efsane olabilir, ama bir yer düşünün ki, orada yaşamaya devam etmek için farklı kıyafetler, farklı yaşam stilleri gerekiyor. Sadece soğuğu nasıl bir şey haline getirdiğinizi görüyorsunuz. O kadar soğuk bir yerin insanı olarak, tek bir düşünce var: “Bu kadar soğukta kışın da bu şekilde yaşayan var mı?” Tabii ki, var!

Yakutistan’ın Soğukları ve Benim Soğuklara Bakışım

İzmir’deyken, hava biraz serinlemeye başladığında “Aman, yeter bu kadar” demeye başlıyorum. Hemen üstümü değiştirip, “sıcak bir yere geçeyim” dedim. Ve hemen aklıma geldi: “Yakutistan’daki insanlar, bu havalarda ne yapıyor?” O kadar soğuk bir yer düşünün, belki de bir sene boyunca neredeyse hiç yaz yok. Orada 6 ay boyunca kar yağıyor ve kış ortasında dondurucu soğukları, şehri saran sis gibi düşünün. Ama oradaki insanlar, bu soğuklarla yaşamaya alışmışlar. Sanki başka bir iklimde yaşamaya başlamak ne kadar zor olursa, o kadar da kolaylaşan bir yerleşim var.

İzmir’den Yakutistan’a kadar olan mesafeyi göz önünde bulundurunca, bir an düşündüm. “Yakutistan’da en soğuk kaç derece?” sorusu, bir de daha fazla düşündürdü. Sonuçta, buradaki soğuklarla oradaki soğuk bir değil. Ama bir bakıma o kadar şaşırdım ki…

Dondurucu Derecelerde Yaşamak: Hayat Var Mı?

Bir yerde soğuk ne kadar fazla olursa olsun, insanlar hayatta kalmak için her şekilde adapte olur. Yakutistan’da gerçekten de dondurucu soğuklar var ama orada “dondum” diyen biri, aslında sadece “biraz üşüdüm” demek istiyor. İnsanın buna alışması, aslında hayatta kalma içgüdüsüyle alakalı bir şey. Birkaç günlük soğuk havayı geçiremezken, Yakutistan’da bu insanlar nasıl yaşamaya devam ediyor, anlamak kolay değil. Ama işin ilginç tarafı, aslında bu kadar soğukta yaşamak, hayatın başka bir hızda aktığını gösteriyor. Çünkü bu kadar soğukla yaşamak, hayatın her aşamasında bir adaptasyon süreci gerektiriyor.

Bunları düşündükçe, bir de ne oldu? Kendi kendime güldüm. “İzmir’deki soğuk bile bana fazla geliyor,” dedim, “Ya oradaki insanlara ne oluyor?”

Sonuç olarak, Yakutistan’daki soğuklarla ilgili bildiklerim, sadece soğukla ilgili değil. Biraz da hayatta kalma mücadelesiyle alakalı. Sonuçta, orada yaşamayı başarıyorlarsa, o soğuklar, aslında bize göre çok daha hafif. Soğuğa karşı hayatta kalma stratejileri ve alışkanlıkları, işin sonunda öyle bir yere varıyor ki, Yakutistan’daki insanlar “soğuk” kavramını başka bir seviyeye taşıyorlar.

Sonuç

Bundan sonra, İzmir’de 1-2 derecede üşüdüğümde “Yakutistan’dakiler ne yapıyor acaba?” diye soracağım. Soğukla ilgili düşüncelerim tamamen değişti. Yakutistan’daki soğukta yaşayan insanları daha çok takdir etmeye başladım. Çünkü soğuğa alışmak bir yerden sonra sadece fiziksel bir şey değil, bir yaşam tarzı haline geliyor. Soğuk, hayatın bir parçası haline gelmiş. O yüzden “Yakutistan’da en soğuk kaç derece?” diye soranlar, aslında sadece bir sıcak yaz gününde kafalarını biraz daha karıştıran sorular sormuyorlar. Çünkü bu soğukla yaşamayı öğrenmek, hayatta kalmayı öğrenmektir.